GSEB Std 7 Sanskrut Sem 2 Punravartanam 2 Swadhyay Solution & Notes: અહીં ધોરણ 7 સંસ્કૃત (બીજું સત્ર) ના "पुनरावर्तनम् 2" (પુનરાવર્તનમ્ - ૨) નું સંપૂર્ણ સ્વાધ્યાય સોલ્યુશન, સૂક્તિઓનું લયબદ્ધ પઠન, ફકરાનું અનુલેખન, આધુનિક યંત્રોનાં જોડકાં, ઘટનાક્રમ અનુસાર વાક્યગોઠવણી, શુદ્ધ-અશુદ્ધ વાક્યોની ઓળખ, સંસ્કૃત અનુવાદ તેમજ 'ज्ञातव्यम्' સગાસંબંધીઓના સંસ્કૃત નામો પાઠ્યપુસ્તક આધારિત સુંદર રીતે પ્રસ્તુત કરવામાં આવ્યા છે.
✦ પુનરાવર્તનમ્ - ૨ સોલ્યુશન (ભાગ - ૧) ✦
1. નીચે આપેલી સૂક્તિઓનું લયબદ્ધ પઠન કરો :
(1) ज्ञानं भारः क्रियां विना ।
(2) जननी जन्मभूमिश्च स्वर्गादपि गरीयसी ।
(3) આપદિ મિત્રપરીક્ષા ।
(4) બુદ્ધિઃ યસ્ય બલં તસ્ય ।
(5) સંઘે શક્તિઃ કલૌ યુગે ।
2. નીચેના ફકરાને સારા અક્ષરે લખો (અનુલેખન) :
3. યોગ્ય જોડકાં જોડો :
| વિભાગ 'ક' (ચિત્ર) | વિભાગ 'ખ' (સાચો સંસ્કૃત શબ્દ) |
|---|---|
| (1) મોબાઇલ ફોનનું ચિત્ર | (5) भ्रमणभाषः |
| (2) ફ્રિજનું ચિત્ર | (1) शीतकम् |
| (3) કમ્પ્યુટરનું ચિત્ર | (6) सङ्गणकम् |
| (4) ટીવીનું ચિત્ર | (7) दूरदर्शनम् |
| (5) વિમાનનું ચિત્ર | (2) विमानम् |
| (6) પંખાનું ચિત્ર | (4) व्यजनम् |
4. નાટ્યીકરણ પ્રવૃત્તિ :
પાંચ વિદ્યાર્થીઓને ઊંટ, પોપટ, કૂતરો, બગલો અને શિયાળ એ પાંચ પાત્રોના મહોરાં પહેરાવીને 'उष्ट्रः सर्वदा वक्रः' એકમના આધારે વર્ગખંડમાં નાટક ભજવવું.
5. પપેટ-શો પ્રવૃત્તિ :
પ્રશ્ન 4 મુજબ કઠપૂતળી (પપેટ) નો ઉપયોગ કરીને સંવાદો સાથે વર્ગખંડમાં સુંદર પપેટ-શો રજૂ કરવો.
✦ પુનરાવર્તનમ્ - ૨ સોલ્યુશન (ભાગ - ૨) ✦
6. નીચેનાં વાક્યો વાર્તાના આધારે ઘટનાક્રમ મુજબ ગોઠવો :
આપેલાં વાક્યો :
(1) मार्गे कुक्कुरः मिलति ।
(2) उष्ट्रः कुक्कुराय कथयति, 'तव पुच्छं वक्रम् अस्ति ।'
(3) कुक्कुरः लज्जाम् अनुभवति ।
(4) एकः उष्ट्रः अस्ति ।
(5) एकदा सः वने अटति ।
(6) उष्ट्रः हसति अग्रे चलति च ।
(7) उष्ट्रः स्वभावेन वक्रः अस्ति ।
સાચો ક્રમ (घटनाक्रमानुसारं वाक्यानि) :
(1) એકઃ ઉષ્ટ્રઃ અસ્તિ ।
(2) ઉષ્ટ્રઃ સ્વભાવેન વક્રઃ અસ્તિ ।
(3) એકદા સઃ વને અટતિ ।
(4) માર્ગે કુક્કુરઃ મિલતિ ।
(5) ઉષ્ટ્રઃ કુક્કુરાય કથયતિ, 'તવ પુચ્છં વક્રમ્ અસ્તિ ।'
(6) કુક્કુરઃ લજ્જામ્ અનુભવતિ ।
(7) ઉષ્ટ્રઃ હસતિ અગ્રે ચલતિ ચ ।
7. ચિત્રકામ પ્રવૃત્તિ :
તમારી નોટબુકમાં 'વિજ્ઞાનસ્ય ચમત્કારાઃ' પાઠમાં આવતાં ઉપકરણો (જેમ કે ભ્રમણભાષઃ, સંગણકમ્, વ્યજનમ્ કે વિમાનમ્) માંથી કોઈ પણ બે ઉપકરણનાં સુંદર ચિત્રો દોરી મનગમતા રંગ પૂરો.
8. અશુદ્ધ વાક્યની સામે (✗) ની નિશાની કરો :
(1) बालिकाः गच्छति । → ✗ (અશુદ્ધ) [શુદ્ધ : बालिकाः गच्छन्ति / बालिका गच्छति]
(2) बालकः हसति । → (શુદ્ધ)
(3) कुक्कुरः धावन्ति । → ✗ (અશુદ્ધ) [શુદ્ધ : कुक्कुराः धावन्ति / कुक्कुरः धावति]
(4) उष्ट्राः हसति । → ✗ (અશુદ્ધ) [શુદ્ધ : उष्ट्राः हसन्ति / उष्ट्रः हसति]
(5) शृगालः पृच्छति । → (શુદ્ધ)
(6) एषः दिव्या । → ✗ (અશુદ્ધ) [શુદ્ધ : एषा दिव्या]
(7) एषः विवेकः । → (શુદ્ધ)
9. નીચે આપેલાં વાક્યોનો સંસ્કૃતમાં અનુવાદ કરો :
(1) ઊંટે પોપટને કહ્યું.
उत्तरम् : उष्ट्रः शुकाय अकथयત્ (કથયતિ) ।
(2) રસ્તામાં શિયાળ મળ્યું.
उत्तरम् : मार्गे शृगालः मिलति ।
(3) પોપટની ચાંચ વાંકી છે.
उत्तरम् : शुकस्य चञ्चुः वक्रा अस्ति ।
(4) વિમાન આકાશમાર્ગે ચાલે છે.
उत्तरम् : विमानम् आकाशमार्गेण चलति ।
(5) પંખો ફરે છે.
उत्तरम् : व्यजनં ભ્રમણં કરોતિ (ભ્રમતિ) ।
(6) સંકટમાં મિત્રની પરીક્ષા થાય છે.
उत्तरम् : આપદિ મિત્રપરીક્ષા ભવતિ ।
✦ વિશેષ શબ્દભંડોળ (ज्ञातव्यम् - સગાસંબંધીઓનાં નામ) ✦
| સંસ્કૃત શબ્દ | ગુજરાતી અર્થ | સંસ્કૃત શબ્દ | ગુજરાતી અર્થ |
|---|---|---|---|
| पितृव्यः | કાકા | पितृव्या | કાકી |
| भ्रातृव्यः | ભત્રીજો | भ्रातृव्या | ભત્રીજી |
| मातुलः | મામા | मातुलानी | મામી |
| मातुलेयः | મામાનો દીકરો | मातुलेया | મામાની દીકરી |
| भागिनेयः | ભાણેજ | भागिनेया | ભાણી |
| पितृश्वसा | ફોઈ | पितृश्वसेयः | ફોઈનો દીકરો |
| पितृश्वसेया | ફોઈની દીકરી | भ्रातृजाया | ભાભી |
| देवरः | દિયર | ननान्दा | નણંદ |
إرسال تعليق